Google đang bắt đầu triển khai một cài đặt mới trong Search Console có tên là Search Generative AI control. Tính năng này nằm trong phần Settings và cho phép chủ website kiểm soát việc nội dung của mình có được xuất hiện trong các tính năng AI của Google hay không.
Cụ thể, cài đặt này ảnh hưởng đến khả năng nội dung của bạn được sử dụng trong AI Overviews, AI Mode và các phần tóm tắt do AI tạo trong Google Discover.
Điều quan trọng cần hiểu là đây không phải là một cài đặt liên quan đến thứ hạng SEO truyền thống. Việc bật hay tắt tuỳ chọn này không làm thay đổi vị trí website của bạn trong kết quả tìm kiếm thông thường, tức các “blue links” quen thuộc trên Google Search.
Thay vào đó, nó quyết định liệu các tính năng AI của Google có được phép lấy nội dung từ website của bạn để tạo câu trả lời hay không.
Cài đặt này thực sự kiểm soát điều gì?
Mỗi property trong Google Search Console có thể được đặt ở một trong ba trạng thái: Include, Exclude hoặc Inherit.
Include là lựa chọn mặc định. Khi để ở trạng thái này, nội dung trên website của bạn vẫn có thể được Google sử dụng làm nguồn trong các tính năng AI. Điều đó có nghĩa là website có thể được trích dẫn, được gắn link hoặc được dùng để hỗ trợ câu trả lời do AI tạo ra.
Exclude có nghĩa là bạn không cho phép nội dung của mình xuất hiện trong các tính năng AI đó. Các trang trên website vẫn có thể được index và xếp hạng bình thường trong kết quả tìm kiếm truyền thống, nhưng sẽ không được trích dẫn, không được liên kết và không được dùng làm nguồn để xây dựng câu trả lời trong AI Overviews hoặc AI Mode.
Inherit cho phép property hiện tại kế thừa cài đặt từ property cha gần nhất đã được thiết lập thủ công. Nếu không có property cha nào được cấu hình, hệ thống sẽ quay về cài đặt của domain property cấp cao nhất.
Cách tìm và thay đổi cài đặt này
Bạn có thể kiểm tra tuỳ chọn này trong từng property đã xác minh trong Google Search Console. Vào Settings, sau đó tìm mục Search generative AI.
Theo cách Google mô tả, nếu bạn chọn Include, nội dung của bạn có thể xuất hiện trong các tính năng AI của Google Search, bao gồm việc được hiển thị dưới dạng link hoặc được dùng để hỗ trợ câu trả lời do AI tạo.
Nếu chọn Exclude, nội dung của bạn sẽ bị ngăn không cho hiển thị với người dùng trong các tính năng này, bao gồm cả việc bị liên kết hoặc được dùng làm nguồn cho câu trả lời AI.
Tuy nhiên, thay đổi này không có hiệu lực ngay lập tức. Google cho biết nội dung bị loại trừ thường sẽ biến mất khỏi các tính năng AI trong vòng một đến hai ngày sau khi cài đặt được áp dụng. Một số trang có thể mất nhiều thời gian hơn do bộ nhớ đệm và quá trình cập nhật trên các hệ thống khác nhau của Google.
Nếu sau đó bạn chuyển lại sang Include, quá trình nội dung xuất hiện lại trong các tính năng AI cũng không được đảm bảo là sẽ diễn ra nhanh hơn.
Cài đặt này không làm được gì?
Google đã nói rõ rằng đây không phải là tín hiệu xếp hạng hay tín hiệu index. Việc chọn Exclude sẽ không làm giảm thứ hạng của bạn trong kết quả tìm kiếm thông thường. Ngược lại, việc chọn Include cũng không giúp website xếp hạng cao hơn.
Cài đặt này chỉ kiểm soát việc các câu trả lời do AI tạo có được phép sử dụng nội dung của bạn làm nguồn hay không.
Ngoài ra, tuỳ chọn này cũng không áp dụng cho toàn bộ hệ sinh thái AI của Google. Nó chỉ kiểm soát AI Overviews, AI Mode và các phần tóm tắt AI trong Discover. Nó không ngăn nội dung của bạn xuất hiện hoặc được sử dụng trong ứng dụng Gemini độc lập.
Vì vậy, nếu mục tiêu của bạn là hoàn toàn không cho bất kỳ hệ thống AI nào của Google sử dụng nội dung, thì riêng tuỳ chọn này là chưa đủ.
Cũng cần phân biệt cài đặt mới này với các công cụ kiểm soát quen thuộc khác. noindex và robots.txt quyết định việc Google có crawl hoặc index một trang hay không. Trong khi đó, chỉ thị Google-Extended trong robots.txt kiểm soát việc nội dung của bạn có thể được dùng để huấn luyện Gemini và các mô hình AI khác hay không.
Search Generative AI control nằm ở một lớp khác. Nó chỉ quyết định việc nội dung đã được Google index có được hiển thị hoặc sử dụng trong AI Overviews, AI Mode và các tính năng AI trong Discover hay không.
Vì sao Google triển khai cài đặt này?
Cài đặt này được triển khai đầu tiên tại Vương quốc Anh vào ngày 3 tháng 6 năm 2026 và có hiệu lực từ ngày 17 tháng 6, theo yêu cầu từ Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường Anh.
Trong thời gian qua, nhiều nhà xuất bản đã yêu cầu Google cung cấp một cách rõ ràng hơn để tách biệt hai việc: cho phép Google index và xếp hạng nội dung trong kết quả tìm kiếm truyền thống, nhưng không cho phép Google dùng nội dung đó để tạo các bản tóm tắt AI có thể khiến người dùng không cần click vào website.
Search Generative AI control chính là câu trả lời của Google trước áp lực đó.
Hiện tại, cài đặt này mới chỉ hiển thị với một nhóm nhỏ chủ website tại Anh. Google có kế hoạch triển khai rộng hơn trên toàn cầu, nhưng chưa công bố ngày cụ thể.
Vì vậy, nếu bạn vào phần Settings trong Search Console hôm nay và chưa thấy tuỳ chọn này, điều đó là bình thường. Tính năng này vẫn chưa được mở cho phần lớn property ngoài Vương quốc Anh.
Có nên tắt tính năng này không?
Với phần lớn doanh nghiệp, câu trả lời là không nên tắt.
Việc được trích dẫn trong AI Overview vẫn là một cơ hội tăng độ hiện diện thương hiệu, đặc biệt với các doanh nghiệp dịch vụ. Trong trường hợp này, giá trị thật sự thường không nằm ở một lượt pageview, mà nằm ở cuộc trò chuyện, sự tin tưởng và chuyển đổi xảy ra sau khi khách hàng tìm thấy bạn.
Tuy nhiên, câu chuyện sẽ khác nếu mô hình kinh doanh của bạn dựa trực tiếp vào việc bán quyền truy cập thông tin, ví dụ nội dung trả phí, báo cáo nghiên cứu độc quyền, dữ liệu chuyên sâu hoặc subscription content.
Trong những trường hợp đó, một bản tóm tắt AI có thể thay thế lý do khiến người dùng phải truy cập website hoặc trả tiền để xem nội dung. Nếu website của bạn thuộc nhóm này, lựa chọn Exclude có thể đáng để thử nghiệm.
Còn nếu bạn là doanh nghiệp dịch vụ, agency, thương hiệu thương mại điện tử hoặc website cần tăng độ nhận diện, việc giữ Include và tối ưu nội dung để được AI trích dẫn tốt hơn thường là hướng đi hợp lý hơn.
Bạn nên làm gì ngay bây giờ?
Trước tiên, hãy kiểm tra phần Settings trong Google Search Console để xem property của bạn đã có mục Search Generative AI control hay chưa.
Nếu đã có, hãy giữ cài đặt ở trạng thái Include, trừ khi website của bạn có nội dung trả phí, subscription content hoặc dữ liệu độc quyền mà một bản tóm tắt AI có thể thay thế trực tiếp.
Trước khi thay đổi bất kỳ điều gì, bạn cũng nên xem báo cáo hiệu suất liên quan đến Generative AI trong Search Console để hiểu hiện tại website đang nhận bao nhiêu traffic từ các bề mặt tìm kiếm AI.
Cuối cùng, hãy nhớ rằng cài đặt này không kiểm soát ứng dụng Gemini độc lập. Nó không phải là một lựa chọn “opt out” hoàn toàn khỏi mọi sản phẩm AI của Google.
Kết luận
AI Overviews và AI Mode đang dần trở thành một phần bình thường trong cách người dùng tìm kiếm thông tin trên Google. Những website có cơ hội xuất hiện trong các câu trả lời AI thường là những website có nội dung rõ ràng, đáng tin cậy và trả lời đúng nhu cầu tìm kiếm của người dùng.
Vì vậy, với hầu hết doanh nghiệp, câu hỏi không nên là “có nên tắt AI Overviews không?”, mà nên là website của mình đã đủ rõ ràng, đủ đáng tin và đủ tối ưu để được Google AI chọn làm nguồn chưa.
Nếu bạn muốn biết website hiện đang đứng ở đâu trong kết quả tìm kiếm AI và cần ưu tiên cải thiện phần nào trước, dịch vụ SEO và AI Search của Growthtrait được xây dựng để giải quyết đúng vấn đề đó. Liên hệ với Growthtrait nếu bạn muốn có một đánh giá khách quan hơn về thiết lập hiện tại của website.